Przewlekła niewydolność nerek

przewlekła niewydolność nerekPrzewlekła niewydolność nerek (insufficientia renum chronica) to trwałe i postępujące uszkodzenie nerek utrzymujące się przez okres dłuższy niż 3 miesiące. Świadczyć mogą o niej nieprawidłowości w badaniu moczu (krwiomocz albo białkomocz) lub badaniach obrazowych nerek oraz zmniejszenie przesączania kłębuszkowego (GFR) do mniej niż 60 ml na minutę. 

 

Do przewlekłej niewydolności nerek może doprowadzić nefropatia cukrzycowa (cukrzycowa choroba nerek), kłębuszkowe zapalenie nerek, nadciśnienie tętnicze (nefropatia nadciśnieniowa) lub miażdżyca. Nie bez znaczenia są również wrodzone oraz nabyte układu moczowego. Do przewlekłej niewydolności nerek prowadzić mogą również śródmiąższowe choroby nerek, kamica oraz wielotorbielowate zwyrodnienie nerek.

 

Przy przewlekłej niewydolności nerek dochodzi do stałego zmniejszania się i następnie przeciążenia prawidłowo pracujących nefronów oraz zwłóknienia nerek, stopniowo spada też GFR. Choroba ma charakter nieodwracalny, w leczeniu dąży się do spowolnienia postępu uszkadzania nerek.

 

Stadia choroby ustala się na podstawie wyników GFR. Przy wyniku 60-89 ml/min mówi się o wczesnej przewlekłej niewydolności nerek, wyniki rzędu 30-59 ml/min świadczą o umiarkowanej niewydolności, niższe GFR (15-29 ml/min) to już ciężka przewlekła niewydolność nerek, zaś wyniki niższe niż 15 ml/min świadczą już o schyłkowej przewlekłej niewydolności nerek (mocznicy), w której stosuje się już leczenie nerkozastępcze (dializy).

 

Choroby nerek w tym również i przewlekła niewydolność nerek pojawiają się często, ponieważ są następstwem typowych chorób cywilizacyjnych. Szacuje się, że poziom zachorować w przyszłości znacznie się zwiększy, przy czym najbardziej narażone są osoby starsze.

 

Objawy przewlekłej niewydolności nerek są uzależnione głównie od przyczyny uszkodzenia nerek oraz nasilenia choroby. Niepokój powinny wywołać już wysokie ciśnienie krwi, pojawienie się albuminy w moczu (przy cukrzycy i nadciśnieniu tętniczym), częste oddawanie moczu bądź zmniejszenie jego ilości, obrzęki (pojawiają się w wyniku zatrzymywania wody i sodu w organizmie), zadyszka i duszności, utrata masy ciała. Inne typowe dla przewlekłej niewydolności nerek objawy to zaburzenia kości, anemia, kwasica, gromadzenie w organizmie toksycznych substancji, które zaburzają działanie innych narządów. Dzieci z przewlekłą niewydolnością nerek wolniej rosną i pojawia się u nich krzywica kości.

 

Przy leczeniu przewlekłej niewydolności nerek niezmiernie ważne jest wczesne jej wykrycie. Im wcześniej rozpocznie się leczenie, tym lepsze przynosi ono efekty, chociaż nie ma mowy o całkowitym wyleczeniu. Możliwe jest jedynie spowolnienie postępowania choroby. Szansą na powrót do niemal normalnego życia może się okazać jedynie udany przeszczep nerki.

 

Przy stawianiu diagnozy lekarz bierze pod uwagę przede wszystkim pojawiające objawy oraz wyniki moczu, konieczne jest wykonanie USG nerek, ustalenie stężenia kreatyniny w surowicy krwi (na tej podstawie oblicza się wielkość przesączenia kłębuszkowego czyli GFR). Stadium choroby ustala się na podstawie wyniku GFR a nawet biopsji. W leczeniu bardzo ważne jest ustalenie przyczyn niewydolności nerek, ponieważ ich usunięcie może znacznie poprawić czynność nerek. Ponadto stosuje się leki, które mają zmniejszyć białkomocz i tym samym ochraniają nerki. Zaleca się również leczenie nadciśnienia, zwalczanie miażdżycy, otyłości, rzucenie palenia, zmianę nawyków dietetycznych (w tym ograniczenie spożycia soli) oraz zmniejszenie spożycia leków przeciwbólowych i antybiotyków, które niekorzystnie wpływają na pracę nerek. Bardzo istotne jest również usuwanie ewentualnych przeszkód przy odpływie moczu (kamica moczowa, choroby dróg rodnych u kobiet i stercz u mężczyzn). Ważne jest również, by chorzy otrzymali szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu Wątroby typu B.

 

Źródło zdjęcia: http://en.wikipedia.org/wiki/Chronic_kidney_disease